Tim Raue** gastchef Rijks

Door

In de reeks gastbezoeken door buitenlandse chefkoks ontving Joris Bijdendijk (executive chef van restaurant Rijks) deze keer een kleurrijke collega uit Duitsland: Tim Raue van het gelijknamige tweesterrenrestaurant in Berlijn. Raue is -naar eigen zeggen- een Chinees in het lichaam van een Pruis: Hij kookt vrijwel uitsluitend met Oosterse smaken en alleen bij het zorgvuldig doorvlooien van zijn menu kom je een spoor van de Duitse keuken tegen.

In Berlijn heeft Raue naast zijn tweesterrenzaak een kleien keten van simpele restaurants: La Soupe Populaire waar de Königsberger Klopsen de hoofdrol vervullen, een gehaktbal die in Duitsland grote bekendheid geniet. Die zaken zitten een paar keer per dag vol. ‘It is our cash cow,’ vertelde hij onlangs bij Jonnie Boers Chefs Revolution in Zwolle.

In Amsterdam meldt hij zich met een aantal signature dishes zoals de coquille met vlierbesbloesem en komkommer, de gefrituurde langoustine in beslag, die een bewerking is van een Hongkongs gerecht en de langzaamgegaarde en vervolgens gefrituurde varkenshesp. Dat laatste gerecht heeft een connectie met de Duitse keuken en wel die van oma Raue. Het is een free style versie van Eisbein, het gerecht dat Raue’s oma maakte en dat hij altijd haatte. De gerechten blijven de komende weken bij Rijks op de kaart staan.

Amsterdam Coffee Festival 2016

Door
Drie opmerkelijke koffiedranken op het Amsterdam Coffee Festival 2016: Kees Raat van Metropolitan Pastry Room introduceert vijf affogato’s, gelato in combinatie met koffie. En dan niet zomaar een een bakje pleur, maar een perfecte espresso. In de keutels van de civetkat zijn koffiebonen te vinden. Ze worden door het dier wel gegeten maar niet verteerd. Toch levert de tocht van de koffieboon door het spijsverteringskanaal van het roofdier een extra melange aan de arabicabonen. Dus worden de keutels geoogst en wordt er koffie gezet van de inhoud. De kostbare inhoud, want deze kopi luwak-koffie is de duurste ter wereld: een half pondje doet zestig euro. Of de civetkat weet heeft van wat er met zijn uitwerpselen wordt uitgespookt is niet bekend, wel verzekert men ons dat de stoelgang van Felix in alle vrijheid plaatsvindt. Wij hebben alvast een schoteltje arabicabonen naast de kattenbak gezet en we wachten de ontwikkelingen met spanning af. Is er ook hippe oploskoffie? Nog niet, wel oplosthee en die heet chai latte. Een Indiaas poeder op basis van zwarte thee, melkpoeder en kruidensuiker dat naar keuze met water of melk gemengd kan worden. Het is een zoet drankje dat zich in het grijze gebied tussen koffie en thee manifesteert. De firma Chalo levert de blikken in vier smaken waaronder kardamom, gember en kaneel plus een lactosevrije versie. Goed nieuws voor de barista’s: met chai latte kan latte art bedreven worden.

Koffiedocent Joost Leopold van Leopold Koffie School maakt espresso macchiato en latte macchiato. Twee koffiedranken op basis van espresso en melkschuim. Om tot een goed resultaat te komen moeten zowel de koffie en de melk optimaal van kwaliteit zijn. Voor de melk geldt dat je met volle melk moet werken, de espresso moet goed geconcentreerd zijn en van vers gemalen, vers gebrande bonen gemaakt. Alleen dan krijg je een espresso met een compleet smakenpalet van zoet en bitter tegelijk.

Joost laat zien hoe je het beste schuim maakt door een kolk in de kan te maken tijdens het verwarmen en ervoor te zorgen dat de stoompijp na elke schuimbeurt schoongemaakt wordt met een doek. Zo voorkom je dat achtergebleven melk vervuiling veroorzaakt.

Macchiato betekent bevlekt. In het geval van een espresso macchiato is de koffie bevlekt met een kring melkschuim aan het oppervlak, bij een latte macchiato is dat precies andersom. Door de speciale schenktechniek blijft het schuim bovenop de koffie liggen en drink je de koffie onder het schuim vandaan. Daarbij vermijd je het drinken van het bitterder schuim zelf.

Latte macchiato wordt gemaakt in een hoog glas dat eerst helemaal gevuld wordt met melkschuim eer de koffie erin gegoten wordt. Als het goed zie je in het glas de laag koffie die tussen twee melklagen ontstaat. Bij espresso macchiato wordt alleen een dotje melkschuim gelepeld op de koffie die in een klein glaasje geserveerd wordt.

Bij het drinken van latte macchiato drink je de koffie onder het melkschuim vandaan, waardoor het een krachtiger koffiedrank is dan je zou vermoeden met zoveel melk. Wie dat toch te sterk vindt kan melk en koffie met een lepel door elkaar roeren alvorens het glas aan de mond te zetten.

Joost Leopold van Koffieschool Leopold maakt cappuccino en caffè latte. Hij legt uit wat de verschillen zijn. Bij caffè latte komt eerst de espresso in de kop en dan gaat de melk eroverheen, precies andersom als bij een latte macchiato. De grote kom is maar voor een kwart gevuld met espresso, de rest is warme melk wa het geheel lekker zacht maakt. Een ochtenddrankje.

Bij een cappuccino is de hoeveelheid kofie in de kop een derde. Eenderde espresso, eenderde melk en eenderde melkschuim. Joost gebruikt twee melkkannen tegelijk: een om te schuimen en een om te schenken. De schenkkan wordt van tevoren opgewarmd met heet theewater uit de espressomachine. De andere kan wordt tot de helft gevuld met verse volle melk of houdbare volle melk. Verse melk geeft meer zachte frisheid, houdbare melk geeft meer zoete bitters. Dat is een kwestie van smaak.

Eerst wordt de stoompijp van de machine afgeblazen en vervolgens afgenomen met een schoon doekje. De stoompijp wordt in de schuimkan gepositioneeerd, dan wordt er lucht in geblazen en tegelijk wordt de melk verhit. Om grote luchtbellen te verwijderen tikt Joost met de kan even op de werkbank. Na het melk opschuimen wordt de stoompijp altijd weer uitgeblazen en schoongelapt.

De versgemalen koffie in de filterhouder wordt met flink drukke aangestampt. Als het goed is moet je de filterhouder op z’n kop kunnen houden zonder dat er koffie uitvalt.

De broeikop van de machine wordt even gespoeld met heet water eer de filterhouder erin gedraaid wordt. Vervolgens wordt in minder dan dertig seconden espresso gemaakt. De espresso hoort in een reebruin muizenstaartje in de kop terecht te komen.

De schuimende melk in het kannetje wordt gewalst zodat er een mooie gladde massa ontstaat.

Bij het schenken van een cappucino is het belangrijk dat het oppervlak in het midden wit en aan de buitenrand bruin is.

Het woord cappucino komt van het woord keppel of capuchon.

De melk in de cappucino mag niet te dun zijn. Focus bij het inschenken niet teveel op het figuurtje.

Bij caffè latte zit de espresso onderin, alle melk gaat eroverheen.

Slow Coffee

Door

Joost Leopold van Leopold Koffieschool gunt ons een blik in de koffietoekomst. Slow coffee, geserveerd in een wijnglas. Bij slow coffee wordt de koffie gezet in een glazen kan met een V-vormige hals. In die V-vorm komt het filter. Het is een kan die zijn oorsprong heeft in de chemische industrie, het merk is dan ook Chemex. Het filter in de hals van de kan wordt nat gemaakt eer de koffie erop geschonken wordt.

De van vers gebrande bonen gemalen koffie wordt grover gemalen dan koffie voor espresso omdat er, anders dan bij een espressomachine, geen pompdruk aan te pas komt bij het extraheren van de smaak uit de koffie. Het is het aloude opschenken dat we nog kennen uit grootmoeders tijd. Alleen is dit een nauwkeuriger werk dan oma er vroeger van maakte. Deze manier van opschenken gaat via een speciaal stalen keteltje met een dunne tuit.

Als de koffielaag in het filter verzadigd is met heet water, begint het zogenoemde bloomen, het proces waarbij de koffie haar smaak afgeeft aan het warme water.

Uiteraard staan de gepoleerde glazen klaar. Veel handelingen doen denken aan de gewoonten bij het schenken van wijn, zoals ook het decanteren. Dat gebeurt ook bij slow coffee, zodat de koffie tijdens het overschenken met veel zuurstof in aanraking komt. Daardoor kunnen de smaken zich beter manifesteren. Tijdens het heen en weer schenken, dat een paar keer moet gebeuren, openen de aroma’s zich. Een helder glas koffie die als thee gedronken wordt. Het resultaat is, volgens Joost, de droom van elke barista. De ideale temperatuur van het eindresultaat is zo’n 55 graden celsius. Net als bij goede wijn ‘hangt’ de koffie in het glas.

Ook vergelijkbaar met wijn zijn de mogelijkheden om koffie en eten te matchen: food pairing.

Restaurant John Dory

Door Ronald Hoeben
Restaurant John Dory aan de Prinsengracht gaat vis van dichtbij serveren. Nee, niet uit de Prinsengracht. Wel uit de Noordzee. Arjan Wennekes, de ex-chef kok van Vis Aan De Schelde, opende aan de Prinsengracht zijn eerste eigen zaak. Elke week maakt Foodtube in samenwerking met Het Parool een video over een restaurant of evenement in Amsterdam dat echt de moeite waard is. Deze week: John Dory.  

Nopi in Rijks Restaurant

Door
Yotam Ottolenghi is gastchef in restaurant Rijks, dus is het Ramael Scully, de chefkok van Ottolenghi’s restaurant Nopi die namens Yotam aan het fornuis staat. Foodtube sprak Scully in de keuken, waar hij zijn vegetarische vergezichten verwoordt en een nieuwe liefde bezingt: de koolrabi.
Blijf op de hoogte

Schrijf je in voor onze wekelijkse Nieuwsbrief

Iedere week nieuwe video’s en meer